ميوه هاي درمانگر
«كيوي»
کيوي درختچهاي است كه ميوة آن را به انگليسي Kiwi fruit مينامند، به فرانسوي نيز Kiwi گفته ميشود. اروپاييان آن را در بعضي از مناطق اروپا اشتباهاً Chinese gooseberry ميخوانند و اين صحيح نيست. زيرا Chinese gooseberry طبق شرحي كه در Pentsao آمده، نامي است براي ميوة Averroha carambola ولي نام علمي كيوي Actinidia است. كيوي، گياهي است از خانوادة Dilleniaceae جنس Actinidia و داراي چهارگونة معروف است:
1. Actinidia polygama (Sieb.& Zucc.) Planch.ex Maxim.
2. Actinidia arguta (Sieb.& Zucc.) Planch.ex Maxim.
3. Actinidia chinensis Planch.
4. Actinidia rufa Planch
از 4 گونة فوق 2 گونة A.chinensis و A.rufa داراي ميوة خوردني است. اين درختچه به ايران وارد و در رامسر كاشته شده و براي جانشيني مركبات كه در شرايط نامساعد جوي رامسر هرچند سال يكبار در اثر سرما دچار سرمازدگي ميشوند، در نظر گرفته شده است، زيرا اين درختچه در برابر سرما مقاوم است و به علاوه ميوة آن از نظر ويتامين C منبع بسيار غني است. اين نهالها در حال حاضر به صورت درختاني درآمده، براي تكثير به ساير نقاط شمال ايران نيز برده، بارور شده و ميوة آن به بازار آمده است.
مشخصات
كيوي، درختچهاي است كه بعضي گونههاي آن بالا رونده است. برگهاي آن نسبتاً گرد و پوشيده از كرك است. ميوة آن به رنگ مايل به سبز در ابعاد يك تخممرغ يا يك آلو درشت است. ميوة آن خوردني است با مزة ترش. نارس آن داراي ترشي بيشتر است.
تركيبات شيميايي
از نظر تركيبات شيميايي در ميوة A.polygama ماتاتابيك اسيد وجود دارد و ميوة A.chinensis از نظر مقدار ويتامين C بسيار غني است.
خواص ـ كاربرد
در چين و ژاپن از ميوة A.polygama شربتي به نام پليگامول درست ميكنند و براي تقويت قلب ميخورند. معتقدند كه مدر است.
جوشاندة ميوة رسيده خشك شدة آن براي معالجة روماتيسم و كوليك مصرف ميشود.
در كره از ميوه و از برگهاي A.arguta به عنوان تببر، رفع تشنگي و حشرهكش استفاده ميشود.
در چين ميوة ترش A.chinensis را براي فرو نشاندن تشنگي و رفع عوارض كمبود ويتامين C ميخورند و از برگ و شاخة گياه به عنوان حشرهكش و از جوشاندة آن براي تهية حشرهكش استفاده ميشود.
در چين از ميوة A.rufa براي معالجة فيستول آنال استفاده ميشود .